بیماری کولیت اولسراتیو

کولیت اولسراتیو چیست؟ : درباره شیوع این بیماری در کشور انگلستان طبق آمار هایی که به دست امده نشان می دهند که از هر ۴۲۰ نفری که در انگلستان زندگی می‌کنند ۱ نفر از این افراد ، مبتلا به کولیت اولسراتیو یا کولیت اولسروز هستند. تعداد افرادی که در این کشور به این بیماری دچار شده اند به حدود ۱۴۶۰۰۰ نفر می‌رسد ؛ اما این بیماری در در ایالات متحده در حدود ۱ میلیون نفر را گزارش کرده اند.

بیماری کولیت اولسراتیو

در کشور امریکا شیوع این بیماری بسیار بالا است و طبق نتایجی که از گزارش ها مشخص است میزان شیوع کولیت اولسراتیو در امریکا ۳۵ الی ۱۰۰ مورد در هر صد هزار نفر است؛ و متاسفانه این وضعیت بیماری در هر سنی از کودکی تا مراحل بعدی زندگی بر روی فرد ایجاد می شود. تشخیص این بیماری بیشتر در افراد ۱۵ تا ۲۵ و ۵۵ تا ۶۵ ساله صورت می گیرد؛ و وجود کولیت اولسراتیو در سنین کمتر از ۱۰ سال معمولا بسیار غیر معمول است. کودکانی که تحت تاثیر این بیماری قرار می گیرند دو کودک از هر صد هزار کودک هستند.

بیشتر بخوانید : بیماری های روده

معمولا این بیماری، در ۲۰ الی ۲۵ درصد از تمام موارد کولیت اولسراتیو به وجود می اید و بیشتر در افراد ۲۰ ساله یا جوان‌تر رخ می‌دهد. محققان در یک تحقیق به این نکته رسیدند که میزان شیوع کولیت اولسراتیو در افراد سفید اروپایی تبار (به ویژه کسانی که از تبار اشکنازی جوامع یهودی هستند) نسبت به مردم سیاه و سفید بیشتر‌ است. وجود این بیماری در افرادی از زمینه‌ های آسیایی معمولا نادر است.

این بیماری بیشتر در میان افرادی که نیم کره غربی و شمالی هستند بسیار شایع ‌تر است؛ و برای همین علت احتمال بروز آن در آسیا و شرق دور بسیار کم است. به نظر می‌ رسد. شاید سوالی که ممکن است دراین بیماری پیش بیاید این باشد که ایا تعداد مردان با زنان در ابتلا به بیماری برابر است در جواب این سوال باید بگوییم که بله زیرا هم مردان و هم زنان به طور مساوی به کولیت اولسروز مبتلا می ‌شوند؛ و شایع ترین مکان های وجود این بیماری در مناطق شهری و در کشورهای توسعه‌یافته است ، اما امروزه محققان به این نتیجه رسیده اند که در کشور های در حال توسعه هم آغاز افزایش شیوع این بیماری در حال افزایش است.

در صورتی که این بیماری در فرد تشخیص داده شود ممکن است که فرد درک نا مشخصی را در مورد این بیماری داشته باشد. پس علی‌رغم تأثیر بالقوه آن بر زندگی می تواند بسیار مشکل ساز باشد. ما در این مقاله به بررسی بسیاری از سؤالات رایج شما در مورد کولیت اولسروز می پردازیم. شما با مطالعه این مقاله می توانید به طور حتم اطلاعات بیشتری را در مورد این بیماری کولیت به دست آورید.

درباره این بیماری باید بگوییم که این بیماری یعنی کولیت اولسروز (UC) همراه با بیماری کرون یکی از ۲ نوع عمده بیماری ‌های التهابی در روده (IBD) هستند؛ اما این بیماری بر خلاف بیماری کرون که می‌تواند تاثیر زیادی بر هر بخشی از دستگاه گوارش بگذارد، UC تنها می تواند روده بزرگ را درگیر کند.

در برابر بیماری کرون کولیت زخمی ۳ برابر بیشتر شایع است. درباره این بیماری محققان می گویند که این بیماری یعنی کولیت اولسراتیو که در آن کولون و رکتوم بسیار ملتهب می‌شوند و این بیماری یک بیماری طولانی مدت است؛ زیرا که در این بیماری محل درگیری درست در لایه‌های مخاط و زیر مخاطی روده بزرگ و راست روده ـ قسمت پایانی روده مجاور مقعد که در آن مدفوع ذخیره می‌شود است.

پس از به وجود آمدن زخم که معمولا یک زخم کوچک است این زخم کوچک در پوشش روده بزرگ گسترش پیدا می کند و می تواند باعث خونریزی و ایجاد عفونت و چرک شود. معمولا محل شروع و اغاز التهاب از قسمت راست روده و کولون پایین شروع می ‌شود و فقط شامل این قسمت نمی باشد زیرا که بسیار ممکن است تا تمام روده بزرگ را نیز تحت تأثیر خود قرار بدهد.

اصطلاح پروکتیت زمانی صورت می گیرد که UC فقط رکتوم را درگیر کند، آن را به نام پروکتیت می گویند و در صورتی که بیشترین بخش روده بزرگ را تحت تأثیر خود قرار دهد به نام کولیت شناخته می‌شود. این بیماری یک بیماری بسیار مزمن است. از این جهت به اولستراتیو مزمن می گویند که این بیماری در زمانی که فرد سلامت کامل و احساس بهبودی را دارد در فرد بیماری وجود دارد و جالب است که به حالت خاموش و بدون علامت به سر می‌برد و هنگامی که علایم بروز در فرد به وجود بیاید بیماری فعال‌تر خواهد شد. در واقع این بیماری سبب وجود التهاب مزمن در قسمت روده بزرگ می شود. درباره روده بزرگ باید بگوییم که روده بزرگ بخشی از دستگاه گوارش است که در آن آب از مواد هضم نشده جدا می‌شود و مواد زائد باقی‌مانده درون آن ذخیره می‌شود.

پس روده بزرگ محل ذخیره سازی مواد زائد است. در بیمارانی که مبتلا به کولیت اولسراتیو هستند درد شکم، اسهال و خونریزی از رکتوم علائمی است که از بروز زخم و التهاب پوشش داخلی روده بزرگ است.

انواع و درجات بیماری کولیک اولسراتیو

درباره ی بیماری کولیت اولسراتیو باید بگوییم که این بیماری درجات و انواع مختلفی را دارد؛ و شدت و علائم آن در دوره‌ های مختلف زمانی ممکن است که دچار تغییر شود.

مثلا ممکن است که علائم بیماری در یک دوره زمانی در فرد بسیار کم شود و حتی بیماری کاملا در بدن فرد ناپدید و غیر فعال شود که پزشکان این حالت را دوره ی خاموشی بیماری می گویند ممکن است که علائم در دوره های بعد دوباره اوج بگیرد وبیماری با شدت گرفتن علایم دوباره در بدن فرد شعله ‌ور شود.

با توجه به نشانه‌ های فرد و تعداد اجابت مزاج روزانه بیمار شدت بیماری کولیت اولسراتیو را می توان از خفیف تا شدید درجه‌بندی کرد:

  1. در درجه خفیف : بروز خونریزی در راست روده، تعداد دفع مزاج در روز کمتر از ۴ حرکت و بروز دل پیچه‌های خفیف در فرد
  2. در درجه متوسط : مثل درجه خفیف خونریزی در راست روده صورت می گیرد. حرکت مزاج بیشتر از ۴ بار در روز، ایجاد درد متوسط شکمی، داشتن تب خفیف، بروز کم‌خونی محدود در فرد
  3. در درجه شدید : در این مورد هم بروز خونریزی در راست روده، بیش از ۴ حرکت روده در هر روز و کاهش آلبومین و بروز یک بیماری سیستمیک، درد شدید شکمی زیاد، بروز کم آبی در بدن ، باعث تب شدید ، کاهش وزن بسیار سریع

انواع کولیت اولسراتیو با توجه به محل و وسعت التهاب به چند نوع طبقه‌بندی می‌شود که این مناطق عبارتند از:

  • التهاب محدود به ناحیه رکتوم در پروکتیت اولسراتیو است. در افرادی که به این بیماری مبتلا هستند با پروکتیت اولسراتیو خفیف، امکان دارد تا تنها علامت خونریزی متناوب از رکتوم باشد؛ و در بیمارانی که رکتوم آن ها التهاب شدید‌تری را دارد ممکن است که این بیماران علاوه بر خونریزی خفیف ، درد رکتوم ، فوریت دفع مدفوع (احساس ناگهانی نیاز به اجابت مزاج و نیاز به عجله در رساندن خود به سرویس بهداشتی به سبب ترس از نشت مدفوع) را تجربه کنند.
  • درباره پروكتو سيگموئيديت که باعث بروز التهاب درر راست روده و کولون سیگموئید (قسمت کوتاهی از محل به هم پیوستگی روده بزرگ به مقعد) می شود؛ و علائم آن علائمی مثل خونریزی از رکتوم، فوریت دفع مدفوع و زورپیچ است. اسهال خونی و گرفتگی عضلات هم ممکن است در بسیاری از بیماران مبتلا به پروكتو سيگمو ئيديت دیده شود.
  • کولیت سمت چپ این التهاب که شروع ان از راست روده است و این التهاب در واقع تا سمت چپ روده بزرگ (کولون سیگموئید و قسمت نزولی روده بزرگ) ادامه پیدا می کند. اسهال خونی، درد شکمی، کاهش وزن و درد سمت چپ شکم از مهم ترین علائم کولیت سمت چپ است.
  • پانکولیت یا کولیت جهانی این مورد که اشاره به تورم مؤثر را بر کل قسمت روده بزرگ (کولون راست، سمت چپ روده بزرگ، کولون عرضی و مقعد) دارد. اسهال خونی، درد شکم و گرفتگی عضلات، کاهش وزن، خستگی، تب و عرق شبانه از مهم ترین علائم پانکولیت است. در بسیاری از بیماران ممکن است که بیماری فرد دارای درجات پایین التهاب و علائم خفیف باشند که در این صورت به آسانی به داروها پاسخ مثبت می‌دهند. معمولا بیماران مبتلا به بیماری شدید پانکولیت از سایر موارد بیشتر رنج می برند و این افراد از کسانی که با اشکال محدودتری از کولیت اولسراتیو درگیرند، سخت‌تر به درمان پاسخ می‌دهند.
  • کولیت برق‌آسا یا بدخیم، شکل شدید و شاید بتوان گفت که نادر پانکولیت است. بیماران مبتلا به کولیت برق‌آسا شدیدترین حالت بیماری را مثل کم شدن آب بدن، درد شدید شکم، اسهال طولانی همراه با خونریزی شدید را دارند. بیماران دارای کولیک بدخیم معمولا در معرض خطر ابتلا به مگا کولون سمی (اتساع روده بزرگ به دلیل التهاب شدید) ویا در معرض پارگی کولون (سوراخ) قرار دارند. معمولا این دسته از بیماران که به کولیت برق‌آسا و مگاکولون سمی دچار هستند برای درمان از داروهای داخل وریدی قوی در بیمارستان درمان می‌شوند. در صورتی جراحی برای برداشتن روده بزرگ بیمار و برای جلوگیری از پارگی کولون ضروری می شود که درمان دارویی برای درمان نتیجه بخش نبوده باشد.

در کولیت اولسراتیو محل و شدت التهاب روده بزرگ به طور کلی در یک بیمار در طول زمان ثابت باقی می‌ماند؛ بنابراین، زمانی التهاب در رکتوم محدود باقی می‌ماند؛ که بیماری دچار عود پروکتیت اولسراتیو می‌شود، با این وجود، باز هم تعداد کمی از بیماران (کمتر از ۱۰ درصد) با پروکتیت اولسراتیو یا پروكتوسيگموئيديت بعد از عود بیماری با شکل گسترده‌تری از کولیت مواجه می‌شوند؛ بنابراین، ممکن است که بیمارانی که در ابتدا فقط به پروکتیت اولسراتیو مبتلا شده باشند، می توانند بعد از کولیت سمت چپ و یا حتی پانکولیت به گسترش بیماری نیز دچار شوند.